Banner

Raphael Rogiński

Plays John Coltrane And Langston Hughes – African Mystic Music

8.0
Joachim Ceulemans - 23 december 2015

Over de Poolse jazz en improvisatie kunnen we een serieuze boom opzetten. Originele en kwalitatieve releases - veelal low profile - zijn dan ook schering en inslag op de talloze obscure labels die het voormalige Oostblokland rijk is. Een wel heel speciale plaat is de laatste van gitarist Raphael Rogiński, die een nieuw licht werpt op de muzikale nalatenschap van John Coltrane.

Dankzij de bands Cukunft en Shofar – overigens twee warme aanbevelingen - hadden we de in 1977 geboren Rogiński al een tijdje in de mot als iemand die de Joodse muzikale erfenis naar een spannend hedendaags idioom weet te vertalen. Deze keer komt de inspiratie vanuit het westen overgewaaid. Bekende composities van de Amerikaanse jazzlegende Coltrane krijgen hier het gezelschap van twee eigen stukken, gebaseerd op teksten van Langston Hughes, een van de protagonisten van de Harlem Renaissance uit de jaren ’20 van de vorige eeuw. Het resultaat is niets minder dan fenomenaal.

Voor Rogiński is dit reeds de tweede soloplaat. Enkele jaren geleden maakte hij voor het Multikulti-label al Bach Bleach, waarop hij een hoop stukken uit verschillende Bach-suites interpreteerde op een half en half geprepareerde gitaar. Ook op dit nieuwe album tovert hij opmerkelijke klanken uit zijn instrument, maar deze keer komt het concept in zijn totaliteit beter uit de verf. De plaat ademt namelijk een afwisselend serene, dan weer beklemmende sfeer waarin de meest intense - vaak donkere - emoties worden samengevoegd tot een aangrijpend magnum opus.

Met de blauwdrukken van populaire Coltrane-tunes in zijn achterhoofd construeert Rogiński op deze plaat eigenlijk compleet nieuwe muziek. In sommige gevallen zijn er nog amper waarneembare connecties met het originele materiaal. Afsluiter “Naima” is dankzij een vrij traditionele (alhoewel) interpretatie nog makkelijk herkenbaar, maar voor het overige doet het repertoire afwisselend denken aan John Fahey, Marc Ribot en Delta blues - om maar enkele referenties te noemen. "Blue Train" heeft zelfs een Aziatische toets, omdat Rogiński hier in zijn spel voor enkele typerende melodische lijnen kiest.

De eerste helft van de plaat, waarin onder meer "Equinox", "Lonnie's Lament" en "Mr. P.C." passeren, is stilistisch aan elkaar verwant. Rogiński's gitaar heeft hier een opmerkelijk droge, metalige klank en lijkt er hoog gestemd - soms neigt het timbre naar dat van een ukelele. In combinatie met het spaarzame getokkel levert dat vredig ademende muziek op, weliswaar met een serieuze zweem van mysterie. Wanneer Natalia Przybysz daar in "Walkers With The Dawn" nog een tekst van Langston Hughes over declameert, komt die hele aanpak tot een voorlopig hoogtepunt.

Een heel melodieuze bewerking van "Countdown" fungeert vervolgens als het perfecte intermezzo voor het donkere tweede deel van de plaat, dat aanvat met het tweede stuk van Rogiński waarop hij samen met Przybysz aan de slag gaat met een tekst van Hughes. De luisteraar krijgt in "The Negro Speaks Of Rivers" meteen een stomp in de maag en alle hoop die tot dan toe werd opgebouwd is plots helemaal verdwenen. Deze keer wordt de gitaar door een versterker gejaagd en beroert Rogiński de snaren met lichte, maar snel golvende vingerbewegingen, waardoor de muziek gespeend blijft van enige ruimte. Het is een amper te verteren brok muzikale zwaarmoedigheid, een treurzang over een zwaar verlies ergens lang geleden.

Zowel het daaropvolgende "Grand Central" als "Seraphic Light" gaan verder op de ingeslagen weg. Verspreid over enkele tracks belicht Rogiński hier de donkere kanten van het emotionele spectrum, waarbij hij af en toe doet denken aan het recente solowerk van Bill Orcutt. Geclusterde fingerpicking-uithalen en momenten van inhouden en loslaten staan centraal en zorgen voor een memorabele koortsdroom, die gepast wordt afgesloten met een hemelse, maar lichtjes verontrustende versie van Naima.

Rogiński's kiest dus voor confronterende bewerkingen van overbekend Coltrane-materiaal. Raphael Rogiński Plays John Coltrane & Langston Hughes is daarom alleen al een heel verrassende release, met enkele tracks die zich hardnekkig onder de huid nestelen. Een fantastische plaat voor zij die zich graag muzikaal weten uitgedaagd en de ultieme kandidaat voor die laatste vrije plaats in het eindejaarslijstje.

E-mailadres Afdrukken
 
Raphael Rogiński
Bôlt / Monotype Records
www.boltrecords.pl

Advertentie
Banner
Advertentie

TEST